Vragen ABC
A | B | C | D | E | F | G | H | J | K | L | M | N | O | P | S | T | V | W | Z
| Boekenlijst |
A
Aambeien
Aambeien zijn gezwollen bloedvaatjes aan de buiten- of binnenkant van de anus. Ze kunnen pijnlijk zijn, jeuken en soms bloeden. Ze ontstaan vaak doordat de wanden van de bloedvaatjes minder stevig zijn oa. onder invloed van hormonen en als er sprake is van harde ontlasting.
Tips en meer informatie is te vinden op www.zwangerschapswinkelonline.nl .
Aangifte
Het is verplicht binnen 3 werkdagen na de geboorte van je kind aangifte hiervan te doen op het gemeentekantoor van de gemeente waar het kind geboren is.
Aangifte wordt meestal door de vader gedaan, maar mag ook gebeuren door iemand anders, als die persoon maar bij de geboorte aanwezig was.
Als je aangifte gaat doen moet je het volgende gegevens bij je hebben:
- Een legitimatiebewijs
- Het trouwboekje of de papieren van de erkenning
- Naam en geslacht van je kindje
- Tijdstip en locatie van de geboorte
- Adres waar jullie kindje gaat wonen, adres moeder en adres van degene die aangifte gaan doen.
- Naam van de verloskundige/gynaecoloog die bij de geboorte aanwezig was.
Van de geboorte van je kindje wordt automatisch bericht gestuurd naar:
- de gemeente waar je woont
- de provinciale entadministratie
- de sociale verzekeringsbank (kinderbijslag)
- de belastingdienst
Alcohol
Wanneer je zwanger bent (én ook wanneer je zwanger wilt worden) is het verstandig om helemaal geen alcohol te drinken. Recent onderzoek wijst namelijk uit dat elk gebruik van alcohol in de zwangerschap negatieve gevolgen kan hebben, ook bij 1 slokje.
www.fasstichting.nl
www.alcoholenzwangerschap.nl
Angstgevoelens
Het is normaal dat je tijdens je zwangerschap niet enkel geniet maar je ook af en toe zorgen maakt. Deze zorgen kunnen heel divers zijn. Zo kan het zijn dat je bang bent voor een miskraam of een vroeggeboorte, je zorgen hebt over de gezondheid van je kind, je bang bent voor de bevalling, je zorgelijk bent over de kraamtijd en de verantwoordelijkheid, etc. Deze gevoelens kunnen worden veroorzaakt door hormonen, eerdere ervaringen en verhalen van anderen. Het kan zich uiten in piekeren maar ook bijvoorbeeld in nachtmerries.
Vertel je verloskundige wanneer je hier last van hebt. Zij kan je het een en ander uitleggen en je hopelijk enigszins geruststellen.
Antibiotica
Er zijn verschillende soorten antibiotica die gebruikt mogen worden in de zwangerschap.
Er zijn aanwijzingen dat als je antibiotica gebruikt het ook verstandig is om een probiotica te gebruiken. Of in de vorm van bv. yakult of een probiotica (uit een potje), event. verkrijgbaar bij ons op de praktijk. Zo herstelt je darmflora zich weer. Er zijn aanwijzingen dat je daarmee de kans verkleint op bijvoorbeeld astma en eczeem bij je kind.
terug naar boven
B
Baarkruk
Een verticale baringshouding kan tijdens het persen handig zijn. De zwaartekracht helpt dan mee met het uitdrijven van de baby. De verloskundige heeft altijd de baarkruk mee.
Bandenpijn
Bandenpijn voelt als een zeurende pijn vooral aan de zijkant van de buik en in de buurt van je liezen. De pijn ontstaat doordat de banden die de baarmoeder dragen uitrekken. Deze pijn kan de hele zwangerschap en ook in de kraamweek voorkomen. Probeer plotselinge bewegingen te vermijden.
Bekkenklachten
Bekkenklachten ontstaan door verweking van de verbindingen tussen de bekkenbeenderen onder invloed van hormonen. Deze verweking van de verbindingen is een normaal proces en treedt bij iedere zwangere op. Dit is nodig om extra ruimte te creëren in het bekken voor de geboorte van je kindje. Waarom de ene vrouw pijn heeft van deze veranderingen en de andere niet valt niet te zeggen, wel is het van belang een evenwicht te vinden tussen rust en activiteit.
Als je veel last hebt van de je bekken is het verstandig een afspraak te maken bij bv. een fysiotherapeut die gespecialiseerd is in het bekken en zwangerschap. Zij kunnen d.m.v. oefeningen bekijken of het inderdaad je bekken is en je oefeningen en tips geven om er het beste mee om te gaan. Tip: Je kunt bij ons op de praktijk een buikband lenen om uit te proberen, voordat je hem aanschaft.
Bloedverlies eerste 3 maanden
Als je bloedverlies krijgt met of zonder buik/rugpijn kan dit duiden op het begin van een miskraam. Bel in dat geval de dienstdoende verloskundige zij geeft je dan advies en spreekt met je af wat te doen. Het is niet altijd mogelijk meteen een echo te maken.
Bloedverlies in de overige maanden
Als bloedverlies krijgt, ook al is het weinig, is het toch raadzaam zo snel mogelijk contact op te nemen met de dienstdoende verloskundige.
Je vagina en baarmoedermond zijn beter doorbloed in de zwangerschap. Hierdoor is het bv. mogelijk om een beetje bloedverlies te krijgen na het vrijen, er is dan waarschijnlijk een klein adertje gesprongen. Het bloedverlies zal in het begin helderrood zijn en later wat meer bruin van kleur.
Bloedverlies tijdens de bevalling
Vlak voor en/of tijdens de bevalling is het normaal om wat slijmerig rood bloed te verliezen. Dit bloedverlies wordt ‘ tekenen’ genoemd.
Bloedverlies na de bevalling
Je verliest de eerste 24 uur na de bevalling veel bloed. Ieder uur een vol maandverband is normaal. Als het meer wordt is het belangrijk de dienstdoende verloskundige te bellen. Probeer regelmatig te gaan plassen, als de blaas leeg is kan de baarmoeder namelijk goed samentrekken, wat het bloedverlies vermindert. Het bloedverlies wordt in de loop van de dagen steeds iets minder.
Op het moment dat je weer iets meer gaat doen kan het bloedverlies ook even weer wat meer worden. Dit kan enige dagen aanhouden, en dan weer geleidelijk minderen.
Buikpijn
Buikpijn kan verschillende oorzaken hebben en daarom is het aan te raden dit te melden bij de dienstdoende verloskundige. Deze kan dan samen met je onderzoeken wat er precies aan de hand is.
Buikspieroefeningen
Wij raden aan om geen buikspieroefeningen te doen in de zwangerschap. Niet omdat het veel kwaad kan voor je kindje, maar je de groei van je buik gaat tegenwerken. Hierbij kunnen er haarscheurtjes in het spierweefsel van de buikspieren ontstaan en dit kan pijnklachten veroorzaken.
terug naar boven
C
CTG
Een Cardio Toco Gram is een registratie van de hartslag van de baby en eventueel de weeënkracht, dit vindt plaats in het ziekenhuis.
Er worden twee banden om de buik gelegd, een voor het hartje van de baby en een voor de eventuele weeënregistratie. Dit duurt ongeveer 30 minuten.
terug naar boven
D
Diëtist
De diëtist is een specialist op het gebied van voeding, leefstijl en gezondheid en daarmee de persoon om vragen aan te stellen als het om gezonde en verantwoorde voeding gaat. Vaak is een zwangerschap het moment waarop vrouwen extra bewust met voeding bezig gaan. Een diëtist kan een bijdrage leveren aan optimale begeleiding van zowel zwangeren die hun voedingsgewoonten willen verbeteren, ten goede voor het verloop van de zwangerschap of van vrouwen die met onderliggende aandoeningen of zwangerschapscomplicaties te maken krijgen. Denk hierbij aan (zwangerschaps)diabetes, darmproblemen, hoge bloeddruk, misselijkheid, ondergewicht en/of overgewicht (BMI boven de 25).
De diëtist bekijkt samen met u uw eet- en leefgewoonten, zodat in samenspraak een advies op maat opgesteld kan worden. U wordt begeleid d.m.v. coaching en ondersteuning, zodat het aanleren van nieuwe eetgewoonten en het volgen van een dieet u makkelijk afgaat. Er is geen verwijsbrief meer nodig om naar de diëtist te gaan.
www.dietheek.nl
Doptone
De doptone is een apparaatje dat m.b.v. geluidsgolven het hartje van de baby kan registreren en kan laten horen. Het is ongeveer v.a. 11 weken zwangerschap mogelijk om het hartje te laten horen, afhankelijk van je lichaamsbouw en de ligging van de baarmoeder. De doptones die te koop zijn in de winkels zijn minder sterk en daardoor is het vaak niet mogelijk om het hartje te vinden. Wij raden het gebruik van deze doptones af, want als je het hartje niet kan vinden raak je alleen maar in paniek.
Draagdoek
Baby’s die veel gedragen worden huilen minder en ontwikkelen zich motorisch sneller. In een draagdoek mag je baby al vanaf het begin gedragen worden. Let wel op voldoende rust. Er zijn soepele draagdoeken en wat stuggere slendangs. Zoek in babywinkels of op internet naar jou ideaal..
terug naar boven
E
Erkenning/naamgeving
Wanneer jullie ongehuwd zijn en de vader wel in familierechtelijke betrekking (erfrecht van het kind en wederzijdse onderhoudsplicht) tot het kind wil komen te staan, dan kan hij het kind erkennen. Dit wordt in een officiële verklaring vastgelegd op het gemeentekantoor. Toestemming van de moeder is hierbij altijd vereist. Je moet dus samen naar het gemeentekantoor van je gemeente om dit te regelen. Erkenning kan geschieden tijdens de zwangerschap, bij de geboorteaangifte (de moeder moet dan ook aanwezig zijn) en na de geboorteaangifte. Het is echter aan te raden om dit z.s.m. na de 12 weken echo te doen (hiermee kan je namelijk op latere kosten besparen) Erkenning kan, op wettelijke uitzondering na, niet herroepen worden.
De achternaam van je kindje wordt dan ook vastgelegd, denk daar dus van te voren vast even over na.
Let op: wordt een NIET Nederlands kind erkend door een Nederlandse man bij of na de geboorte, dan verkrijgt het kind NIET de Nederlandse nationaliteit (vooral belangrijk bij een moeder met geen Nederlandse nationaliteit). Er moet dan voor het kind een verblijfsvergunning aangevraagd worden, wat veel kosten met zich meebrengt.
Gemeente Edam-Volendam, www.edam-volendam.nl
Burgerzaken 0299-398323
email: r.tol-schilder@edam-volendam.nl
Gemeente Zeevang, www.zeevang.nl
Burgerzaken 0299-409423 / 24
Email: gemeente@zeevang.nl
Gemeente Waterland, www.waterland.nl
Burgerzaken 0299-658585
Email: gemeente@waterland.nl
terug naar boven
F
Flesvoeding/kunstvoeding
Als je flesvoeding gaat geven moet je flesjes en spenen aanschaffen.
Als jij of je partner allergisch is, of je een eerder kind hebt gehad met een allergie, is het belangrijk dat je een hypo-allergene flesvoeding gaat gebruiken.
Tip: koop niet teveel en stap bij probleempjes niet te gauw over op andere voeding of fles; daar belast je onnodig de darmpjes van de je kindje en zijn/haar immuunsysteem.
www.stichtingvoedselallergie.nl
terug naar boven
G
Gehoortest
Bij de gehoortest wordt een dopje in het oor van je slapende baby gedaan, een metertje meet dan het terugkaatsen van het geluidje door de gehoorbotjes. De uitslag hoor je meteen.
terug naar boven
H
Harde buiken
Tijdens de zwangerschap kun je het samentrekken van de baarmoeder voelen als een ‘harde buik’.
Dit voelt alsof er een “voetbal” in je buik zit en dit kan enigszins ongemakkelijk of pijnlijk aanvoelen. Af en toe een ‘ harde buik’ hebben is onschuldig. Als je regelmatig veel harde buiken hebt, overleg dan altijd met de dienstdoende verloskundige.
Hechtingen
Het is belangrijk dat je de eerste 2 weken na de bevalling na elk toiletbezoek met water spoelt. Dit kan met een kannetje water(eventueel met Calendula tinctuur/Aryana plantenessence, verkrijgbaar bij ons op de prakijk).
Zo houdt je de wond goed schoon, en voorkom je een infectie.
In principe zijn de hechtingen altijd zelfoplosbaar maar meestal halen we om klachten te voorkomen de hechtingen er de 5e dag eruit. Het kan gebeuren dat er nog een hechting blijft zitten, mocht je daar later nog last van krijgen kun je altijd even langskomen op het spreekuur om deze eruit te laten halen.
Heksenmelk
Sommige baby’s hebben opgezette borstjes door de hormonen van de moeder. Het is onschuldig en gaat vanzelf weer over.
Hielprik
In de eerste week na de geboorte van je kindje worden enkele druppels bloed afgenomen.
Het bloed wordt nagekeken op 16 zeldzame maar ernstige aandoeningen. Je ontvangt geen bericht als de uitslag van het onderzoek goed is.
www.rivm.nl
Hoogte
Er zijn nadelige effecten op de zwangerschap aangetoond van langdurig verblijf boven de 2500m en van inspanning boven de 2150m hoogte. Houdt in de zwangerschap voor de zekerheid een maximum hoogte van 2000m aan. Door de ijlere lucht kunnen je lichaam en je kindje mogelijk te weinig zuurstof krijgen, zonder dat je dit merkt.
terug naar boven
J
Jeuk
Bij enkele zwangeren treedt jeuk op in de zwangerschap. De jeuk verdwijnt meestal snel weer na de bevalling. Probeer zo min mogelijk te krabben en was jezelf zonder zeep. Gebruik event. mentholpoeder, mentholgel of cardiflor emulsie (verkrijgbaar bij ons op de praktijk).
Soms duidt de jeuk op een, meestal ongevaarlijke, aandoening aan de lever en/of galwegen welke is ontstaan door de zwangerschap. Meldt het in ieder geval aan de verloskundige.
terug naar boven
K
Kraampakket
Voor een kraampakket moet je altijd bij je verzekeraar melden dat je zwanger bent en wanneer je uitgerekend bent. Indien het kraampakket in de verzekeringspolis zit wordt dit dan op tijd naar je toegestuurd. Anders zul je helaas zelf een kraampakket moeten aanschaffen of zorgen dat je in ieder geval de volgende dingen in huis hebt.
Een kraampakket bevat tenminste:
- 10 celstof matjes
- Watten
- Alcohol 70%
- 1 navelklemmetje
- Gaascompressen 16x16
- Gaascompressen 10x10
- 1 pak kraamverband
- 1 pak maandverband
- 2 netbroekjes
Een kraampakket heb je nodig voor een thuisbevalling en voor een poliklinische bevalling.
Kraamtijd
Tijdens de kraamperiode moet je voldoende rust nemen. Gebruik deze tijd om aan de baby te wennen en uit te rusten of bij te slapen.
Tip: laat niet alle visite de 1e week komen
Kraamverzorgster
De kraamverzorgster controleert tijdens de eerste dagen na de bevalling de gezondheid van moeder en kind, leert jullie alles over het verzorgen van de baby, en helpt bij de borstvoeding of flesvoeding. Een kraamverzorgster is tijdens de eerste dagen echt jullie steun en toeverlaat.
De kraamverzorgster overlegt bij problemen altijd met de verloskundige.
Kramp
Met name ’s nachts kan je hier veel last van hebben. Laat je partner tijdens de kramp je tenen richting je knie duwen en strek je been. Hierna is het lekker de plaats waar de kramp heeft gezeten even te masseren.
Tips: Wisseldouche voor het slapen gaan, massage, extra Calcium en/of Magnesium slikken (verkrijgbaar bij ons in de praktijk) en hoe gek het ook klinkt een stuk zeep bij je voeteneind neerleggen.
terug naar boven
L
Links
Een heleboel links staan her en der op de website vermeld bij het onderwerp waar ze over gaan.
Overige websites:
www.baby-ouders.allerubrieken.nl
www.zwanger.startpagina.nl
www.borstvoeding.com
M
Maagzuur
Doordat in de zwangerschap de kringspier tussen de slokdarm en de maag verslapt, komt er soms maagsap in de slokdarm, wat een branderig gevoel kan geven, misselijkheid kan veroorzaken of zelfs pijn kan doen. Met name bij liggen en bukken. Meestal neemt het toe naarmate de zwangerschap vordert omdat de buik steeds voller wordt en de maag hierdoor steeds meer in de verdrukking komt. Soms nemen de klachten af op het moment dat het kindje ingedaald is.
Voor meer informatie en tips kijk even op www.zwangerschapswinkelonline.nl
Meconium
De eerste poep van je baby noem je meconium. Dit is een taai zwart/groenig spul.
Medicijnen
Als je medicijnen gebruikt is het verstandig om het liefst voor je zwangerschap al contact op te nemen met je huisarts of specialist of het geen kwaad kan om deze medicijnen te blijven gebruiken.
Meldt ook altijd bij de apotheek dat je zwanger bent.
Misselijkheid en braken
Onder invloed van zwangerschapshormonen kan je last krijgen van misselijkheid, met name in de ochtend, maar soms ook gedurende de hele dag. Over het algemeen neemt de misselijkheid na de eerste 3 maanden af.
Al je naast de misselijkheid ook veel moet braken is het aan te raden z.s.m. contact met ons of je huisarts op te nemen. Het is dan mogelijk om te kijken of je niet uitgedroogd raakt en eventueel kan je via je huisarts iets krijgen voor het braken.
Voor tips en meer informatie kijken even op www.zwangerschapswinkelonline.nl
terug naar boven
N
Naveltje
Na het doorknippen van de navelstreng blijft er een stukje navelstreng achter op het buikje van de baby. De eerste dagen ziet dit een beetje glazig, na twee of drie dagen kleurt het zwart en gaat het indrogen, vervolgens laat het navelstompje ergens in de eerste week na de geboorte van je kind los, het valt eraf!
Naweeën
Naweeën kunnen heel pijnlijk zijn.
Na de geboorte van je eerste kindje heb je er nog niet zoveel last van, maar na de bevalling van je tweede, derde, vierde, etc. kind kan je er behoorlijk last van hebben.
Naweeën gaan na enkele dagen vanzelf over. Het nut van naweeën is teveel bloedverlies tegen gaan door het samenknijpen van de baarmoeder. Vooral als het kind aan de borst drinkt knijpt de baarmoeder goed samen, gevolg pijnlijke naweeën!
Wat kan je doen tegen naweeën: zorgen dat je blaas goed leeg is. Warmte, bijvoorbeeld een kruik, of een warme douche. Massage
In overleg met de verloskundigen mag je event. paracetamol nemen
terug naar boven
O
Obstipatie
Obstipatie wordt ook wel verstopping genoemd. Het ontstaat doordat onder invloed van de zwangerschapshormonen je darmen wat langzamer gaan werken.
Voor meer informatie en tips kijk even op www.zwangerschapswinkelonline.nl
Bij ernstige obstipatie is het aan te raden hier wat voor te halen, overleg eerst even met ons of je huisarts.
terug naar boven
P
Perineum
Het perineum is het stukje huid tussen de ingang van de vagina en de anus en bestaat uit spieren en huid.
Er bestaat een perineum massageolie van Weleda, waarbij je aan het eind van de zwangerschap het perineum zou moeten masseren, dit om de kans op inscheuren of een knip te verkleinen. Let op: het is nog niet bewezen dat dit werkelijk werkt.
Placenta
Placenta is hetzelfde als moederkoek. De placenta heeft de vorm van een dikke pannenkoek waar de vliezen aan vast zitten en weegt ongeveer 500 – 750 gram.
De verloskundige kijkt na de geboorte of de placenta en de vliezen compleet zijn en er niets in de baarmoeder is achtergebleven en laat de placenta zien, deze wordt daarna in principe weggegooid. Mocht je zelf iets met de placenta willen doen, begraven bijvoorbeeld, geef dit dan op tijd
Pijnstilling
Je kan pijn het beste verdragen als je ontspannen bent en vertrouwen hebt in wat er gebeurt. Samen zullen we dus veiligheid, vertrouwen, comfort en voortgang proberen te garanderen.
Heel belangrijk is dat er een evenwicht blijft tussen spanning en ontspanning. Concentreer je dus niet allen op de wee, maar ook (juist!) op het ontspannen tijdens de weeënpauzes! Massages, water, warmte en houdingsveranderingen kunnen je weeënpijn verlichten.
Als de ontsluitingsweeën zo pijnlijk zijn dat ze niet meer op te vangen zijn en de bevalling is nog niet ver gevorderd, wordt er soms gebruik gemaakt van pijnstilling. Er zijn verschillende soorten.
TENS: Een apparaatje wat pijnsignalen naar je hersenen blokkeert via lichte electrische pulsen. Je plakt plakkers op je rug. Je houdt het apparaatje in je hand en drukt een knopje in als de wee begint. www.GeboorteTENS.nl Meer informatie is in onze praktijk verkijgbaar.
• Je huurt of koopt het zelf (sommige verzekeraars vergoeden dit). Je gebruikt het zelf, thuis, zonder hulp.
• Geen medische bezwaren voor moeder of kind.
• Een nadeel zou kunnen zijn dat je je erg op het apparaatje focust in plaats van je helemaal in jezelf te keren en te concentreren of het ontspannen.
Pethidine: Een medicijn wat de scherpe kantjes van de pijn af haalt. Je wordt meestal een beetje “high” en suf. Hierdoor kunnen de meeste mensen wat beter ontspannen.
• Tijdens de bevalling na verwijzing van de verloskundige wordt dit voorgeschreven door de gynaecoloog. De hartslag van de baby moet geregistreerd worden met het CTG apparaat. Je bent dus voor ten minste een paar uur “medisch” in het ziekenhuis.
• 24 Uur per dag beschikbaar.
• Het kindje krijgt dit medicijn ook in de bloedbaan. Als het kind snel (binnen 2 uur) na toediening van de Pethidine geboren wordt kan het wat aangeslagen zijn.
• Niet iedereen reageert hetzelfde op het medicijn.
Remifentanil: Een morfine-achtige stof die via infuus wordt gegeven, dat vastzit aan een pompje. Je kunt zelf mbv een drukknop de hoeveelheid remifentanil die toegediend wordt bepalen. Het is zo afgesteld dat je nooit teveel toegediend kunt krijgen.
• Tijdens de bevalling via verwijzing van de verloskundige wordt dit voorgeschreven door de gynaecoloog. De hartslag van de baby en jijzelf moeten in de gaten gehouden worden. Je bent dus "medisch" in het ziekenhuis.
• 24 Uur per dag beschikbaar.
• Verdoofd iets meer de pijn dan bij Pethidine.
Ruggenprik/epiduraal: Via een slangetje wordt verdovingsvloeistof tussen de ruggenwervels (epidurale ruimte) gespoten. Vandaar de officiele naam: epidurale anesthesie. De meeste mensen voelen dan nog maar heel weinig van ontsluitings- en persweeën.
• Er is intensieve bewaking van jou en je kind nodig. Je krijgt een infuus in je arm, een katheter in je rug, een bloeddrukmeter om je arm, CTG bewaking van de baby, een drukmeter in de baarmoeder en soms een blaascatheter.
• De kans op ernstige complicaties is zeer gering. Vervelende tijdelijke bijwerkingen kunnen zijn bloeddrukdaling, hoofdpijn, jeuk, krachtverlies in de benen, verminderde blaasfunctie.
• Meestal alleen overdag beschikbaar!
Pseudo-menstruatie
Een pasgeboren meisje kan een klein beetje vaginaal bloedverlies hebben, dit noem je een pseudo-menstruatie. Het komt door de hormonen die ze via de borstvoeding van de moeder binnen krijgt.
terug naar boven
S
Sauna
Verhoging van je lichaamstemperatuur is alleen in extreme gevallen mogelijk gevaarlijk in het begin van de zwangerschap. Je mag vanaf 12 weken dus gerust lekker naar de sauna, maar ga voor de zekerheid niet te lang in een hete sauna zitten. Je lichaam zal ook eerder aangeven dat het zijn warmte niet kwijt kan. Luister daarnaar en zet niet nog even door.
Slecht slapen
Met name de laatste weken van de zwangerschap slapen zwangeren vaak slecht. Dit komt door je vaak moeten plassen, niet meer lekker kunt liggen of niet in slaap kan komen.
Drink ’s avonds niet al te veel zodat je iets minder vaak naar het toilet moet. Probeer met behulp van een kussentje tussen je benen, onder je buik of in je rug een zo prettig mogelijke houding te vinden. Elke slaaphouding is prima zolang jij je er goed bij voelt. Heb je last van niet in slaap kunnen komen, probeer dan voor het slapen gaan iets ontspannends te doen. Ga in een warm bad, drink warme melk, loop een klein rondje buiten, lees een ontspannend boek, vrij met elkaar. Ondanks al deze tips kan het slapen een probleem blijven. Probeer in dat geval overdag nog even te gaan liggen. Bespreek dit wel bij ons op de praktijk.
Slijmprop
De slijmprop sluit de baarmoedermond af. Zo voorkomt de slijmprop dat er bacteriën de baarmoeder in komen. De slijmprop is helder van kleur, met soms iets roze, rood of bruin bloed er in. Het verliezen van de slijmprop betekent niet dat de bevalling begint. Dit kan een dag tot enkele weken erna.
Sluitlaken
Het kan fijn zijn om de eerste dagen na de bevalling je buik en bekken te ondersteunen.
Je kunt hiervoor een sluitlaten gebruiken, deze is te verkrijgen via www.sluitlaken.nl. De folder staat ook bij ons in het rek. Vergeet niet dat er sowieso tijd, rust en gedoseerde oefening voor nodig is om weer in je oude vorm te komen.
Spataderen
Spataderen kunnen ontstaan of, wanneer je ze al hebt, verergeren in de zwangerschap. Dit komt doordat onder invloed van de zwangerschapshormonen de wanden je bloedvaten wat slapper worden. Spataderen zijn vaak pijnlijk en je benen kunnen zwaar aanvoelen.
Ook kunnen er spataderen ontstaan in de schaamlippen, schaam je hier niet voor en meldt het als ze pijnlijk zijn even als je op controle komt.
Tips: Zit zo min mogelijk met je benen over elkaar (dit geeft nog meer druk in de benen en de schaamlippen), leg ‘s nachts je benen omhoog in bed, vermijd langdurig staan en draag geen hoge hakken. Soms helpen kruidenzalfjes en homeopathische middelen, vraag hiernaar bij je verloskundige. (bij ons op de praktijk verkrijgbaar)
Ook is er een spatadertherapie mogelijk (voor verlichting van de klachten) gegeven door een fysiotherapeut. www.debuitenpraktijk.nl Soms brengen steunkousen verlichting. Steunkousen dienen te worden aangemeten. Je hebt hier een verwijsbriefje van je huisarts voor nodig.
Als de spataderen veel (pijn)klachten geven en/of erg dik/rood zijn meldt dit dan bij de controle. Soms is het namelijk nodig om in het kraambed voorzorgsmaatregelen te nemen tegen complicaties.
Sport
In principe kun je als zwangere gewoon blijven sporten, het is zelfs goed om te blijven bewegen. Contactsporten zijn echter af te raden. Belangrijk is om altijd goed naar je lichaam te luisteren en geen records te willen breken. Sport is bedoeld ter ontspanning.
Denk erom dat je veel drinkt (sportdrank) tijdens het sporten.
Voor buikspieroefeningen zie kopje buikspieroefeningen(link dat je meteen bij buikspieroefeningen komt.
Spray-tanning
Er is (nog) geen onderzoek gedaan naar de werking van het actieve bestanddeel van spray-tanning DHA (dihydroxyacetone); er valt dus niet te zeggen of het iets doet. Voor de zekerheid wordt er in ieder afgeraden het t/m 14 weken zwangerschap te doen. Mocht je het daarna willen doen is het op eigen verantwoordelijkheid.
Striae/striemen
Door de groei van de buik en de borsten kunnen de vezels in de huid soms scheuren. Dit wordt zichtbaar als paarse/roze lijnen op je buik/borsten. Het is niet pijnlijk of gevaarlijk, wel kan het soms t.h.v. de striae jeuken.
Er zijn speciale crèmes en oliën te krijgen, maar het is nooit bewezen dat het werkt.
Na je zwangerschap zullen de paarse/roze lijntjes langzaam in witte/parelmoerkleurige lijntjes veranderen, ze gaan helaas nooit meer helemaal weg.
Stuit
De hele zwangerschap mogen kinderen draaien en liggen hoe ze willen. Hoe verder de zwangerschap vordert, hoe meer kans dat je kindje met het hoofd naar beneden blijft liggen. Ongeveer 3-4% van de kinderen ligt na 36 weken nog in stuit. De billen en eventueel de voeten liggen dan in het bekken, in plaats van het hoofd. Meestal wordt er geen oorzaak gevonden voor de stuitligging. In zeer zeldzame gevallen ligt het kind in stuit vanwege afwijkingen aan de baarmoeder, het bekken, vleesbomen of afwijkingen bij het kind. Er zijn ook aanwijzingen voor dat er meer kans is op een stuitligging bij erg gespannen bekkenbodem en rug spieren of energie blokkades bij moeder.
Bij (vermoeden op) een stuitligging zal er een echo gemaakt worden waarbij o.a. gekeken wordt naar de hoeveelheid vruchtwater, de ligging van de placenta en het kind en eventuele afwijkingen bij moeder of kind.
Kindjes die in stuit liggen kunnen gewoon via een normale bevalling geboren worden. De kans op een moeizame bevalling is echter wel verhoogd. Daarom zal er vaker een keizersnede gedaan worden. De keizersnede brengt risico’s mee voor moeder en volgende zwangerschappen. Op lange termijn zijn de kindjes die vaginaal en per keizersnede geboren worden even gezond.
Om een normale bevalling na te streven is het vaak verstandig om te proberen het kindje te laten draaien door middel van een versie. De gynaecoloog of verloskundige zal proberen via de buik je kind goed te laten draaien. Dit gebeurt meestal vanaf 36-37 weken, afhankelijk van de ruimte in je buik en wanneer de stuitligging is ontdekt. De kans van slagen is 40-60%. De versie kan soms een wat beurse buik opleveren. Voor en na de versie(poging) worden altijd echo’s gemaakt en zal er een CTG (hartfilmpje) van het kindje gemaakt worden.
Zie ook de patiënten voorlichting op www.nvog.nl
Alternatieve adviezen om draaien van het kindje te bevorderen zijn o.a.:
- Rust en ontspanning. Bijvoorbeeld door je meer op je zwangerschap te richten, een ontspanningsmassage te regelen, tijd nemen om te rusten.
- Moxa. Verkrijgbaar bij ons op de praktijk en bij de acupuncturist.
- Haptonomie. Door contact te maken met je kind kan je hem soms verleiden te draaien.
- Chiropractie. Door ontspanning en een juiste stand van bekken en rug bevorder je een goede ligging van het kind.
Voor tel.nrs. en adressen zie kopje cursussen/therapeuten.
Stuwing
Stuwing is het groter worden van de borsten door een flinke toename van de melk(klier) productie, de borsten voelen pijnlijk en strak gespannen aan. Stuwing ontstaat meestal op de 3e of 4e dag na de geboorte van je kind.
Als je last van stuwing hebt is het verstandig om je kind vaak te laten drinken, soms lukt dat niet goed of is het te pijnlijk en is het beter om wat voeding af te kolven.
Het dragen van een stevige BH of een borstverband kan ook verlichting geven.
terug naar boven
T
Tepelkloven
De eerste dagen heeft praktisch iedere moeder wel eens last van gevoelige tepels. Helaas gaat in sommige gevallen de huid van de tepel stuk en ontstaan er tepelkloven. Tepelkloven kunnen diverse oorzaken hebben. Je verloskundige en kraamverzorgster geven tips om tepelkloven te voorkomen. Als je eenmaal tepelkloven hebt kan je wel gewoon borstvoeding blijven geven.
Let goed op de manier van aanleggen en leg de baby op verschillende manieren aan, de kraamverzorgster kan je hier mee helpen. Soms is het handig om een warmwaterzak/kruik tegen je borst te leggen voor dat je gaat voeden, de melk schiet dan makkelijker toe.
Er zijn van verschillende merken zalfjes te krijgen voor het bevorderen van de genezing, overleg dan wel even met de verloskundigen of kraamverzorgster. Bij ons op de praktijk verkrijgbaar, ook in het weekend).
terug naar boven
V
Vaginale afscheiding
Tijdens de zwangerschap is er meer vaginale afscheiding. Deze afscheiding is helder van kleur en ruikt niet. De laatste weken van de zwangerschap kan deze afscheiding dunner/waterig worden.
Wanneer de afscheiding stinkt, een kleur heeft (bijvoorbeeld geel of groen), bloed bevat, irritatie of jeuk geeft, meldt dit dan aan je verloskundige. Aantal middeltjes bij ons op de praktijk verkrijgbaar.
Vermoeidheid
De eerste maanden van je zwangerschap kun je erg moe zijn.Dit wordt veroorzaakt omdat er veel energie noodzakelijk is voor de ontwikkeling van het kind en alle aanpassingen in het lichaam. Probeer zoveel mogelijk toe te geven aan de vermoeidheid; doe het wat rustiger aan, ga op tijd naar bed en probeer eens tussen de middag of direct na je werk even een uurtje te slapen.
Meestal is de vermoeidheid rond twintig weken zwangerschap weer verdwenen. Sommige vrouwen voelen zich dan zelf beter dan ooit. De laatste weken van de zwangerschap neemt de vermoeidheid meestal weer toe. Dit komt doordat de dagelijkse bezigheden je meer energie kosten in verband met de zware buik en doordat je ’s nachts slechter slaapt. Dit is normaal. Probeer ook nu weer rustig aan te doen en overdag een uurtje te slapen.
Vitamine k
Vitamine k speelt een rol bij de bloedstolling, bij een tekort hiervan kan een hersenbloeding optreden. Vitamine k komt iets te weinig voor in de borstvoeding, daarom is het advies om vanaf de 8e dag dagelijks vitamine k druppels aan je baby te geven.
Vitamine k kan je zelf kopen bij de apotheek.
Vitamine k is toegevoegd aan flesvoeding.
Vliegen
Wanneer je wilt gaan vliegen in je zwangerschap is het aan te raden bij de vliegmaatschappij te informeren tot hoeveel weken zwangerschap je mee mag vliegen.
Bij de meeste vliegmaatschappijen is dat tot ongeveer 32 weken zwangerschap. Let op: sommige lowbudget maatschappijen kunnen erg moeilijk doen!
Tips: Zorg dat je de kopie van je zwangerschapskaart bij je hebt en eventueel een zwangerschapsverklaring. Strek regelmatig in het looppad even je benen, vooral bij lange vluchten. Kijk goed je reisverzekering na
Vrijen
Gemeenschap tijdens de zwangerschap is niet schadelijk of gevaarlijk. Je mag dus gewoon vrijen tijdens de zwangerschap. Het kan echter wel zo zijn dat jij of je partner tijdens de zwangerschap minder zin hebt om te vrijen. Dit kan met angst te maken hebben, met jezelf onaantrekkelijk vinden, door het niet kunnen vinden van een prettige houding of door een veranderde hormoonhuishouding. Maak dit in ieder geval bespreekbaar met de ander zodat jullie een oplossing kunnen vinden en er begrip en respect blijft bestaan. Het kan echter ook zo zijn dat je juist meer zin in seks hebt door de hormonen en door de toegenomen doorbloeding van de geslachtsorganen.
Na de gemeenschap kun je als zwangere wat harde buiken krijgen; dit is normaal. Wanneer dit niet vanzelf afzakt, kan je een warm bad/warme douche nemen of een warme kruik op je buik leggen. Soms verlies je een paar druppeltjes bloed na het vrijen door kleine bloedinkjes aan de baarmoedermond. Ook dit is normaal tijdens de zwangerschap en kan geen kwaad.
Vocht vasthouden
Het is normaal dat je in de zwangerschap op een gegeven moment wat meer vocht vasthoudt, m.n. in warme zomermaanden komt dit vaak voor. Soms kan vocht vasthouden een teken zijn van een hogere bloeddruk, het is daarom wel van belang dat je het meldt als je op controle komt. Als je behalve vocht vasthouden ook last krijgt van hoofdpijn, misselijkheid, bovenbuikpijn en sterretjes zien is het belangrijk de dienstdoende verloskundige te bellen.
Tips: 2 liter water op een dag drinken. Voeten ’s nachts omhoog. Berkenelixer van Weleda (verkrijgbaar bij ons op de praktijk).
Op tijd je ringen af doen, zodat die niet vast gaan zitten.
Na de bevalling zal het vocht langzaam weer verdwijnen
W
Werk
In het begin van de zwangerschap is het belangrijk dat je nagaat of je zwangerschap gevaar loopt door het werk wat je doet. Denk aan chemische stoffen, veel lawaai, zware lichamelijk arbeid, etc.
Je werkgever heeft een zwangerschapsverklaring nodig voor het aanvragen van je verlof, deze kan je vragen vanaf de 2e controle.
Het zwangerschaps- en bevallingsverlof bestaat in totaal uit 16 weken. 4 tot 6 weken voor de uitgerekende datum en minimaal 10 weken na de bevalling.
Via de websites www.fnvbondgenoten.nl en www.postbus51.nl zijn brochures te downloaden of aan te vragen hierover.
De zwangerschapscontroles plan je meestal in je vrije tijd, maar als het niet anders kan hoort je werkgever je de mogelijkheid te geven om de controle onder werktijd te plannen.
Na het zwangerschapverlof heb je recht om onder werktijd te kolven of je kindje te voeden.
Via de site www.arbeidsrechter.nl zijn ook nog een heleboel regeltjes terug te vinden.
Wintersport
Er zijn nadelige effecten op de zwangerschap aangetoond van langdurig verblijf boven de 2500m en van inspanning boven de 2150m hoogte. Houdt in de zwangerschap voor de zekerheid een maximum hoogte van 2000m aan. Door de ijlere lucht kunnen je lichaam en je kindje mogelijk te weinig zuurstof krijgen, zonder dat je het merkt.
terug naar boven
Z
Zwangerschapsmasker
In de zwangerschap komt er meer hormoon vrij welke de pigmentatie laat toenemen. Hierbij kan je vooral onder invloed van zonlicht vlekken in je gezicht krijgen, smeer je dus altijd goed in of draag een petje. Ook kunnen er pigmentvlekken ontstaan bij littekens en knellende kleding. Je tepels kunnen donkerder worden en je kan een donkere streep krijgen over je buik tussen je navel en je schaambeen.
Zwangerschapsverlof
Het zwangerschaps- en bevallingsverlof bestaat in totaal uit 16 weken. 4 tot 6 weken voor de uitgerekende datum en minimaal 10 na de bevalling.
Via de websites www.szw.nl, www.arbeidsrechter.nl en www.fnvbondgenoten.nl kan je uitgebreidere informatie vinden.